Nie żyje Józef Hulka – jeden z najwybitniejszych twórców ludowych związanych z Żywiecczyzną. Rzeźbiarz, malarz na szkle i twórca tradycyjnych szopek zmarł w wieku 100 lat, zaledwie kilka miesięcy po uroczystych obchodach swojego jubileuszu. Pozostawił po sobie dorobek prezentowany w muzeach i kolekcjach w Polsce oraz poza jej granicami.
Józef Hulka zmarł w wieku 100 lat
Informację o śmierci artysty przekazały władze gminy Łękawica, z którą Józef Hulka był związany przez całe życie. Twórca zmarł 25 lipca 2026 roku. Samorząd podkreślił, że jego odejście jest ogromną stratą dla świata kultury, lokalnej społeczności oraz osób, które miały okazję poznać go i podziwiać jego dzieła.
Jeszcze 28 lutego w Muzeum Miejskim w Żywcu obchodzono setne urodziny artysty. Z tej okazji otwarto wystawę „Józef Hulka i jego przyjaciele”, na której zaprezentowano rzeźby w drewnie, obrazy malowane na szkle, rekwizyty kolędnicze oraz fragmenty przemyśleń twórcy. Podczas wydarzenia przypomniano również jego autobiografię zatytułowaną „Moje życie”.
Jubileuszowe uroczystości były wyrazem uznania dla kilkudziesięciu lat działalności artystycznej Józefa Hulki. W pożegnalnym komunikacie przedstawiciele gminy złożyli rodzinie, bliskim oraz wszystkim pogrążonym w żałobie wyrazy współczucia i zapewnili o pamięci o zmarłym artyście.
Termin uroczystości pogrzebowych nie został jeszcze podany. Szczegółowe informacje ma przekazać w późniejszym czasie rodzina Józefa Hulki.
Od pierwszego krucyfiksu do najważniejszych nagród
Józef Hulka urodził się 28 lutego 1926 roku w Łękawicy. Pierwszą rzeźbę – krucyfiks – wykonał jako 15-letni chłopiec, gdy podczas II wojny światowej przebywał wraz z rodzicami na Sądecczyźnie. Po powrocie na Żywiecczyznę stworzył między innymi figurę św. Jadwigi przeznaczoną do Pomnika Grunwaldzkiego w Gilowicach.
Jego talent został zauważony przez Muzeum w Żywcu, które zaprosiło go do udziału w pierwszym Konkursie Sztuki Ludowej Żywiecczyzny w 1951 roku. Za przygotowane rzeźby i obrazy na szkle otrzymał wówczas pierwszą nagrodę. Kilka lat później zwyciężył również w konkursie zorganizowanym w Warszawie.
Artysta zajmował się przede wszystkim rzeźbą w drewnie, malarstwem na szkle oraz plastyką obrzędową. Wykorzystywał najczęściej drewno lipowe, olchowe i brzozowe. W jego twórczości dominowały postacie świętych, wizerunki Chrystusa i Matki Bożej, aniołowie oraz sceny biblijne. Tworzył także prace przedstawiające codzienne życie mieszkańców Żywiecczyzny, dawne obrzędy i postacie historyczne.
Ważną częścią jego dorobku były charakterystyczne piętrowe szopki z dwiema wieżyczkami, ruchome kukiełki, maski, gwiazdy kolędnicze oraz inne rekwizyty związane z tradycjami bożonarodzeniowymi. Józef Hulka nie ograniczał się do ich wykonywania. Sam występował z szopką, przygotowując autorskie widowiska i wykorzystując zapamiętane pieśni, pastorałki oraz dawne teksty kolędnicze.
Przez wiele lat współpracował artystycznie z żoną Anną Hulką, która zajmowała się między innymi malowaniem wykonanych przez niego rzeźb. W 1992 roku małżonkowie otrzymali Nagrodę im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej”. Od 1991 roku prowadzili również Izbę Twórczą w swoim domu w Łękawicy, gromadząc tam dzieła powstające przez kolejne dziesięciolecia. Anna Hulka zmarła w 2009 roku.
Prace Józefa Hulki znalazły się między innymi w zbiorach Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie i Muzeum Śląskiego w Katowicach. Trafiły także do kolekcji europejskiej sztuki ludowej w Brackenheim w Niemczech oraz galerii sztuki polskiej w Spoleto we Włoszech.
W marcu 2026 roku artysta został uhonorowany Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznało mu odznaczenie za wybitne osiągnięcia artystyczne oraz wieloletnią działalność na rzecz zachowania i popularyzowania polskiej kultury ludowej.
