Teatr uliczny, akrobatyka, widowiska ogniowe, koncerty, potańcówki i jedna z najsłynniejszych oper świata wystawiona w samym centrum miasta. W ramach Polskiej Stolicy Kultury Bielsko-Biała 2026 zaplanowano serię wydarzeń, które w lipcu i sierpniu przeniosą sztukę poza tradycyjne sale. Artyści pojawią się na ulicach, placach, parkingach, przed Teatrem Polskim, w Studiu Filmów Rysunkowych, Galerii Sfera i Parku Ratuszowym.
Artyści wyjdą na ulice Bielska-Białej. Sąsiedzi i BBusking od 17 do 19 lipca
Pierwszym dużym wydarzeniem będzie projekt Sąsiedzi, zaplanowany od 17 do 19 lipca. To bielska odsłona inicjatywy nawiązującej do Międzynarodowego Festiwalu Teatrów Ulicznych Sąsiedzi, który przez wiele lat odbywał się w Lublinie. Dyrektor Teatru Polskiego Witold Mazurkiewicz podkreśla, że położenie Bielska-Białej w pobliżu Czech i Słowacji stwarza dobre warunki do rozwijania międzynarodowego wydarzenia opartego na spotkaniu artystów z różnych krajów.
Program połączy teatr plenerowy, cyrk, akrobatykę, muzykę na żywo oraz widowiska z pogranicza kilku dziedzin sztuki. Do Bielska-Białej przyjadą wykonawcy między innymi z Czech, Niemiec i Francji. Przedstawienia zostaną rozmieszczone w różnych częściach miasta, dzięki czemu wydarzenie będzie bezpośrednio wchodziło w miejską przestrzeń.
Jednym z najważniejszych punktów programu będzie „Ściana śmierci” francuskiego kolektywu Mur de la Mort. Artyści zaprezentują motocyklowe akrobacje wykonywane wewnątrz pionowej, drewnianej konstrukcji, nawiązując do tradycji dawnych widowisk jarmarcznych.
Pokazy odbędą się 17, 18 i 19 lipca o godzinach 14.00, 16.00, 18.00 oraz 20.00 na parkingu przy Ratuszu od strony ulicy ks. Stanisława Stojałowskiego. Udział jest bezpłatny, ale ze względu na ograniczoną liczbę miejsc konieczne jest wcześniejsze zdobycie darmowej wejściówki udostępnianej przez organizatorów za pośrednictwem serwisu Evenea. Na pozostałe wydarzenia projektu Sąsiedzi będzie można wejść bez zapisów.
Program rozpocznie się 17 lipca o godzinie 14.00 na terenie Studia Filmów Rysunkowych. Fundacja Sztukmistrze, działająca w ramach Europejskiej Stolicy Kultury Lublin 2029, zaprezentuje tam „Podróż Sztukmistrza: Prolog”.
Studio Filmów Rysunkowych stanie się również miejscem występów czeskiej grupy BoCirk. Artyści łączą akrobatykę powietrzną z muzyką wykonywaną na żywo, teatrem ruchu i komedią. Spektakl „On The Road” odbędzie się 17 lipca o godzinie 18.00. Dzień później, 18 lipca o godzinie 17.00, publiczność zobaczy „Summer Heat”, natomiast 19 lipca o godzinie 17.00 zostanie pokazany „Pitipaldi”.
W kilku punktach miasta wystąpi niemiecki duet Los Hobos. Artyści przygotowali niewerbalne przedstawienie komediowo-cyrkowe oparte na teatrze fizycznym i muzyce na żywo. Pierwszy pokaz zaplanowano 18 lipca o godzinie 15.30 na placu przed Galerią Sfera. Kolejne odbędą się 19 lipca: o godzinie 13.00 w Parku Ratuszowym oraz o godzinie 16.00 na Rynku, w rejonie ulicy Wzgórze.
Wieczorem 18 lipca Teatr Ósmego Dnia zaprezentuje spektakl „Arka”. Widowisko poświęcone wędrówce, wspólnocie i poszukiwaniu bezpiecznego miejsca rozpocznie się o godzinie 21.30 na parkingu położonym w rejonie ulic PCK i Władysława Broniewskiego.
Częścią projektu będą również pokazy highline przygotowane przez grupę Sztuka Balansu. Artyści pojawią się 18 lipca o godzinach 16.30 i 18.00 na terenie Studia Filmów Rysunkowych. Publiczność zobaczy dyscyplinę łączącą sport, sztukę widowiskową oraz utrzymywanie równowagi na taśmie zawieszonej nad ziemią. Pokazy zostaną przeprowadzone także w ramach czwartej edycji Przeglądu Artystów Ulicznych BBusking.
Sam BBusking odbędzie się 18 lipca od godziny 12.00 do 22.30. Główną przestrzenią przeglądu będzie ulica 11 Listopada, ale artyści pojawią się również na miejskich placach, skwerach, w parku oraz w Galerii Sfera. W programie znaleźli się tancerze, muzycy, komicy, aktorzy, cyrkowcy, lalkarze i szczudlarze.
Na placu Bolesława Chrobrego wystąpią Julia Dynak i Liliana Zahajko. W tym samym miejscu swój program przedstawi także APPA Studio Akrobatyki Powietrznej. Obok figurki Reksia zagra Adrian Monticolo, natomiast przy Punkcie 11 zaprezentują się Tahira, czyli Paulina Stąsiek, oraz prowadzona przez nią grupa tańca orientalnego HIKAYA.
Na placu Ratuszowym pojawią się clowni medyczni z Fundacji Czerwone Noski – Paweł Zaufal i Agnieszka Gorzkiewicz. Skwer przy ulicy Głębokiej będzie miejscem pokazu „Ars Alchemia” Bartłomieja Koźniewskiego, a na placu Wolności, w pobliżu Przestrzeni Wolności, wystąpi Teatr Świat.
Program lalkarski zostanie zaprezentowany w altanie Parku Ratuszowego. Włodzimierz i Katka Pohl, związani na co dzień z Teatrem Lalek Banialuka, pokażą kolejną część przygód Everymana. W Galerii Sfera zaśpiewa natomiast Dominik Czuż, półfinalista 16. edycji programu „The Voice of Poland”.
Finał BBuskingu rozpocznie się o godzinie 22.00 na placu Bolesława Chrobrego. Bielska Scena Ognia przygotuje widowisko z udziałem Teatru Ognia Tesserakt oraz zaproszonych wykonawców. W programie znajdą się „De Igni!” Bartłomieja Koźniewskiego, „My Phoenix Era” Anny Lares oraz pokaz „Slava” Teatru Ognia Tesserakt. Organizatorem przeglądu jest Kolektyw Artystyczny Kapelusznik.
Opera przed teatrem, potańcówki i koncerty. Intensywny sierpień na Zamkowej
Największym przedsięwzięciem przygotowywanym przez Teatr Polski będzie plenerowa inscenizacja „Carmen” Georges’a Bizeta. Spektakle odbędą się 28 i 30 sierpnia przed siedzibą teatru, na wyłączonej z ruchu samochodowego ulicy Zamkowej.
Opera zostanie przygotowana specjalnie z myślą o tej przestrzeni. Scenografię widowiska utworzą nie tylko elementy przygotowane przez realizatorów, ale również otaczające ulicę budynki: Teatr Polski, zamek, poczta i pobliskie kamienice. Całość uzupełnią światła, multimedia, kostiumy oraz rozbudowana oprawa muzyczna.
W realizację zostanie zaangażowanych około 200 wykonawców. Partie solowe zaśpiewają Andrzej Dobber, Monika Ledzion, Gabriela Legun i Andrzej Lampert – artyści występujący na najważniejszych scenach operowych Europy i świata, w tym w nowojorskiej Metropolitan Opera oraz mediolańskiej La Scali.
W widowisku wezmą także udział aktorzy Teatru Polskiego i Teatru Lalek Banialuka, chórzyści oraz tancerze wyłonieni podczas castingu. Muzykę wykona La Nostra Banda Orkiestra Teatru Polskiego pod dyrekcją Jacka Obstarczyka.
Za oprawę wizualną oraz scenografię odpowiada Damian Styrna, a kostiumy przygotowuje Iga Sylwestrzak. Choreografię opracowują Katarzyna Zielonka i Mateusz Wojtasiński, natomiast multimedia tworzy Eliasz Styrna. Autorem adaptacji i reżyserem plenerowej „Carmen” jest Witold Mazurkiewicz. Próby do przedstawienia już się rozpoczęły.
Sierpniowy program przed Teatrem Polskim otworzy potańcówka z orkiestrą La Nostra Banda. Pierwsze spotkanie odbędzie się 8 sierpnia i będzie poświęcone muzyce swingowej z lat 30., 40. i 50. XX wieku. W repertuarze znajdą się również piosenki Marii Koterbskiej. Wydarzenie ma mieć otwartą formę, w której publiczność nie będzie jedynie słuchała orkiestry, lecz stanie się częścią programu tanecznego.
Druga potańcówka odbędzie się 22 sierpnia. Tym razem plac przed teatrem wypełni muzyka latynoamerykańska, a całe wydarzenie zostanie utrzymane w stylistyce latino.
Do Bielska-Białej powróci również Festiwal Muzyki Crossover, tworzony wcześniej przez trio The ThreeX: pianistę Jacka Obstarczyka oraz skrzypków Jacka Stolarczyka i Krzysztofa Kokoszewskiego. Ideą przedsięwzięcia jest zestawianie różnych tradycji, stylów muzycznych i dziedzin sztuki.
Festiwal rozpocznie się 14 sierpnia koncertem Roby’ego Lakatosa. Skrzypek łączy muzykę romską, klasyczną i jazzową, a także jest ceniony za umiejętność improwizacji. Będzie to jedyny letni koncert festiwalu zorganizowany wewnątrz budynku Teatru Polskiego.
Program 15 sierpnia zostanie przeniesiony przed teatr. Wystąpi Backstage Brass Band, który we współczesny sposób interpretuje tradycję orkiestr dętych. Tego samego dnia zagra pochodzący z Chile zespół Los Pitutos. Formacja działająca obecnie w Berlinie łączy muzykę latynoamerykańską, jazz i world music. Jej członkowie na co dzień występują także w filharmoniach i niemieckich orkiestrach, wykonując repertuar klasyczny i symfoniczny.
Finał Festiwalu Muzyki Crossover zaplanowano na 16 sierpnia. Zespół The ThreeX połączy swój koncert z pracami Natashy Pavluchenko, artystki mieszkającej i tworzącej w Bielsku-Białej. Wspólnie przygotowują performatywny pokaz mody, który ma zestawić muzykę, kostium, ruch sceniczny i sztuki wizualne.
W sierpniu powrócą również koncerty organizowane w oknie nad głównym wejściem do Teatru Polskiego. Format ten od pięciu lat towarzyszy zakończeniu Dni Bielska-Białej. W poprzednich edycjach aktorzy teatru i orkiestra pod kierownictwem Jacka Obstarczyka wykonywali utwory Marii Koterbskiej, Krzysztofa Krawczyka, Kory Jackowskiej, Romualda Lipki oraz Wojciecha Młynarskiego. Koncerty prowadzili między innymi Jacek Cygan, Artur Orzech i Jan Młynarski.
Pierwszy tegoroczny koncert w oknie odbędzie się 9 sierpnia o godzinie 20.00. Program „The Best Of” przypomni największe przeboje wykonane podczas pięciu dotychczasowych edycji.
Kolejne wydarzenie zaplanowano 23 sierpnia, również na godzinę 20.00. Koncert „Legendy polskiego rocka” będzie poświęcony najważniejszym utworom należącym do historii tego gatunku w Polsce.
źródło: UMBB
