W Beskidach szykują się kolejne zmiany dotyczące ochrony najcenniejszych terenów przyrodniczych. Niedługo po zatwierdzeniu nowego rezerwatu w rejonie Bielska-Białej Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach rozpoczęła procedurę dotyczącą dwóch następnych obszarów. Tym razem pod uwagę brane są fragmenty beskidzkich masywów, z których jeden należy do najpopularniejszych celów górskich wycieczek w regionie.
Po rezerwacie Bucznik czas na kolejne. RDOŚ rozpoczęła nowe konsultacje
5 listopada 2026 roku Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach poinformowała o rozpoczęciu konsultacji społecznych dotyczących utworzenia dwóch nowych rezerwatów przyrody: „Klimczok” oraz „Mały Żar”. Obie propozycje zostały zgłoszone przez Klub Przyrodników w ramach ogólnopolskiej inicjatywy „Rezerwaty przyrody – czas na comeback!”.
To kolejny etap działań zmierzających do objęcia ochroną cennych przyrodniczo fragmentów beskidzkich lasów. Przypomnijmy, że 22 października Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wydał zarządzenie ustanawiające rezerwat „Bucznik” w Jaworzu Nałężu. Obejmuje on 97,81 hektara lasów, a przepisy dotyczące jego utworzenia wejdą w życie 11 listopada.
O zatwierdzeniu rezerwatu Bucznik informowaliśmy kilka dni temu. Był to pierwszy z trzech projektów konsultowanych w sierpniu i wrześniu, który doczekał się formalnego rozstrzygnięcia. Dwie pozostałe propozycje, dotyczące rezerwatów „Stary Bór” w gminie Lipowa oraz „Rycerzowa” w Beskidzie Żywieckim, na początku listopada nadal oczekiwały na ostateczne decyzje.
Teraz do rozpatrywanych obszarów dołączają kolejne dwa. RDOŚ udostępniła dokumentację zawierającą opisy i uzasadnienia projektowanych rezerwatów, mapy ich granic oraz szczegółowe dane przestrzenne. Przedstawione propozycje obejmują wyznaczone fragmenty terenów leśnych, a nie całe masywy górskie.
Klimczok i Mały Żar pod ochroną? Wiadomo, których terenów dotyczą propozycje
Pierwszy z projektów dotyczy Klimczoka w Beskidzie Śląskim, jednego z najczęściej odwiedzanych szczytów w okolicach Bielska-Białej. Proponowany rezerwat ma objąć wybrane partie leśne masywu, znajdujące się w granicach Nadleśnictwa Bielsko. Na przygotowanej mapie wskazano zarówno obszar planowanego rezerwatu, jak i otaczającą go otulinę.
Pomysł utworzenia rezerwatu na Klimczoku ma znacznie dłuższą historię. Już wcześniejsze opracowania dotyczące ochrony środowiska Bielska-Białej wskazywały na potrzebę zabezpieczenia cennych zbiorowisk leśnych w najwyższych partiach góry. Wymieniano wśród nich między innymi kwaśne i żyzne buczyny górskie oraz dolnoreglowe lasy jodłowo-świerkowe. Obecne konsultacje są kolejnym krokiem w kierunku objęcia tego rejonu ochroną rezerwatową.
Druga propozycja dotyczy Małego Żaru w Beskidzie Śląskim, położonego w rejonie Ciśca, na terenie gminy Węgierska Górka. Nie należy mylić go z popularną Górą Żar, wznoszącą się nad Jeziorem Międzybrodzkim w Beskidzie Małym. Projekt obejmuje fragmenty lasów znajdujących się w granicach Nadleśnictwa Węgierska Górka.
Mały Żar wyróżnia się nie tylko walorami przyrodniczymi, ale również ukształtowaniem terenu. Jak wskazuje Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego, na jego grzbiecie występuje rozległy mur skalny o długości około kilometra. Tworzą go liczne wychodnie, baszty, nawisy i inne formy skalne, których wysokość miejscami przekracza 10 metrów. Jest to jeden z charakterystycznych przykładów skalnego krajobrazu Beskidu Śląskiego.
Obszar Małego Żaru został również wskazany w audycie krajobrazowym województwa śląskiego jako krajobraz priorytetowy. Wśród jego szczególnych wartości wymieniono znaczenie dla zachowania lokalnej flory i fauny, charakterystyczne formy geologiczne oraz walory krajobrazowe.
Konsultacje społeczne dotyczące obu rezerwatów potrwają do 26 listopada 2026 roku. Osoby zainteresowane mogą zapoznać się z dokumentacją i przekazać swoje uwagi do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Katowicach.
W tym celu należy pobrać udostępnioną przez urząd tabelę uwag, wypełnić ją i przesłać na adres e-mail sekretariat@katowice.rdos.gov.pl lub pocztą tradycyjną na adres: Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach, plac Grunwaldzki 8–10, 40-127 Katowice.
Rozpoczęcie konsultacji nie oznacza jeszcze utworzenia rezerwatów. Zgłoszone opinie będą elementem dalszego postępowania, a ostateczne ustanowienie nowych form ochrony przyrody wymaga wydania odpowiednich zarządzeń. Na obecnym etapie nie ogłoszono również decyzji dotyczących ewentualnych zmian w udostępnieniu szlaków turystycznych na tych terenach.
