Pomysł stworzenia kolejowego połączenia pomiędzy Wisłą, Trójwsią Beskidzką i Zwardoniem wszedł na kolejny etap. Województwo Śląskie oficjalnie zgłosiło trasę do analiz związanych z przyszłym rozwojem sieci kolejowej w Polsce, a we wrześniu projekt trafił również pod obrady komisji Sejmiku Województwa Śląskiego. Na razie nie ma decyzji o budowie, jednak po raz pierwszy pojawiły się konkretne działania formalne, które mogą zdecydować o dalszych losach tej koncepcji.
Nowa linia miałaby połączyć Wisłę z Trójwsią i Zwardoniem
Plan zakłada przedłużenie istniejącej linii kolejowej nr 191, która obecnie kończy się w Wiśle Głębce. Dalej tory miałyby zostać poprowadzone przez Istebną i Koniaków w kierunku Zwardonia, gdzie nowe połączenie mogłoby zostać włączone do linii kolejowej nr 139.
Powstałby w ten sposób zupełnie nowy ciąg komunikacyjny pomiędzy rejonem Wisły a Żywiecczyzną. Szczególne znaczenie miałby on dla Trójwsi Beskidzkiej, która obecnie nie posiada dostępu do kolei.
Pierwszy formalny krok wykonano 30 czerwca 2026 roku. Województwo Śląskie wystąpiło o uwzględnienie odcinka Wisła Głębce – Istebna – Koniaków – Zwardoń w analizach prowadzonych w związku ze Zintegrowaną Siecią Kolejową.
To istotna zmiana w stosunku do wcześniejszych dyskusji dotyczących tego połączenia. Projekt przestał funkcjonować wyłącznie jako koncepcja omawiana na poziomie lokalnym i został skierowany do instytucji zajmujących się planowaniem przyszłego układu kolei w Polsce.
Sprawa była wcześniej przedmiotem interpelacji wiceprzewodniczącego Sejmiku Województwa Śląskiego Stanisława Gmitruka. Pytania dotyczyły między innymi możliwości budowy linii, potencjalnej liczby pasażerów, kosztów inwestycji, przygotowania studium wykonalności oraz działań podejmowanych wspólnie z instytucjami kolejowymi.
Władze województwa zdecydowały, że zasadność stworzenia takiego połączenia powinna zostać przeanalizowana w szerszym procesie planowania rozwoju infrastruktury kolejowej. Dlatego projekt został skierowany między innymi do Ministerstwa Infrastruktury oraz instytucji uczestniczących w pracach nad Zintegrowaną Siecią Kolejową.
Zintegrowana Sieć Kolejowa ma wyznaczać kierunki rozbudowy polskiej kolei w perspektywie kolejnych dekad. Analizowane są w niej zarówno istniejące połączenia wymagające rozwoju, jak i zupełnie nowe odcinki, które mogłyby uzupełnić obecny układ transportowy kraju.
W przypadku połączenia przez Istebną i Koniaków szczególnie istotne byłoby stworzenie łącznika pomiędzy dwiema istniejącymi liniami kolejowymi. Od strony Wisły byłaby to linia nr 191, natomiast od strony Zwardonia linia nr 139, biegnąca przez Żywiec w kierunku granicy państwa.
Projekt pozostaje również przedmiotem prac samorządu województwa. 15 września 2026 roku koncepcja budowy odcinka Wisła Głębce – Istebna – Koniaków – Zwardoń znalazła się w porządku posiedzenia Komisji Rozwoju i Zagospodarowania Przestrzennego Sejmiku Województwa Śląskiego.
Osobny punkt obrad został poświęcony szczegółowemu omówieniu możliwości powrotu do planów związanych z linią nr 191. Pokazuje to, że temat nie zakończył się na czerwcowym zgłoszeniu i nadal jest analizowany na szczeblu wojewódzkim.
Budowa mogłaby kosztować ponad 2 miliardy złotych
Do rozpoczęcia inwestycji pozostaje jednak bardzo długa droga. Obecnie nie istnieje jeszcze szczegółowy projekt techniczny nowej linii, nie wybrano jej dokładnego przebiegu i nie przygotowano studium wykonalności.
Jednym z największych wyzwań byłoby ukształtowanie terenu. Linia musiałaby zostać poprowadzona przez górski obszar Beskidu Śląskiego. Budowa infrastruktury kolejowej w takich warunkach może wymagać zastosowania kosztownych rozwiązań inżynieryjnych związanych między innymi z dużymi różnicami wysokości i koniecznością odpowiedniego wpisania trasy w teren.
Województwo przedstawiło już bardzo wstępny szacunek wartości całego przedsięwzięcia. Przy uwzględnieniu długości potencjalnego odcinka, warunków terenowych oraz kosztów podobnych inwestycji kolejowych przyjęto, że realizacja połączenia mogłaby przekroczyć 2 miliardy złotych.
Kwoty tej nie należy jednak traktować jako kosztorysu przyszłej budowy. Na obecnym etapie nie wykonano jeszcze prac pozwalających precyzyjnie określić zakres infrastruktury ani nie ustalono ostatecznego przebiegu torów. Szczegółowe koszty mogłyby zostać określone dopiero po przygotowaniu dokumentacji i przeprowadzeniu zaawansowanych analiz technicznych.
Nie ma również gotowych prognoz dotyczących liczby osób, które korzystałyby z nowego połączenia. Województwo nie dysponowało dotychczas szczegółowymi analizami potoków pasażerskich ani wyliczeniami dotyczącymi późniejszych kosztów utrzymania infrastruktury.
Brakuje także studium wykonalności, czyli jednego z najważniejszych dokumentów poprzedzających przygotowanie tak dużej inwestycji. Dokument taki musiałby odpowiedzieć między innymi na pytania o możliwe warianty przebiegu trasy, rozwiązania techniczne, spodziewany ruch pasażerski, koszty oraz ekonomiczne uzasadnienie realizacji przedsięwzięcia.
Województwo nie podjęło dotychczas decyzji o samodzielnym zamówieniu takiego opracowania. Kolejne działania mają być uzależnione od wyników analiz dotyczących przyszłego układu sieci kolejowej.
Nie wskazano również źródła finansowania potencjalnej budowy. Przy inwestycji o wartości przekraczającej 2 miliardy złotych konieczne byłoby zaangażowanie środków znacznie wykraczających poza możliwości lokalnych samorządów.
Na obecnym etapie nie można więc podać ani terminu rozpoczęcia prac, ani daty uruchomienia pociągów. Nie ma też decyzji przesądzającej, że linia rzeczywiście powstanie.
Zmiana polega przede wszystkim na tym, że projekt Wisła Głębce – Istebna – Koniaków – Zwardoń został formalnie włączony do dyskusji o przyszłości transportu kolejowego i stał się przedmiotem konkretnych działań Województwa Śląskiego. Dopiero dalsze analizy mają wykazać, czy przedsięwzięcie może przejść do kolejnych etapów przygotowań.
